Phan Thanh Giản (1796-1867): 150 Năm Nhìn Lại

Tiến sĩ Trần Mỹ-Vân AM-

Kính chào quý vị, các Anh Chị và các bạn,

Trước tiên, xin chân thành cám ơn ban tổ chức, nhất là Giáo sư Nguyễn văn Chấn, đã cho Mỹ-Vân được hân hạnh đứng nơi đây để trình bày về Cụ Phan Thanh Giản, một nhân vật lịch sử vô cùng quan trọng của thế kỷ 19, có một không hai, khi Pháp bắt đầu chiếm đóng miền Nam Việt nam (lúc ấy gọi là Nam Kỳ Lục Tỉnh) bằng võ lực.
Đây cũng là duyên may cho Mỹ-Vân vì Cụ Phan Thanh Giản là một vị tiến sĩ đầu tiên của miền Nam, một đại thần triều Nguyễn, và cũng là một danh sĩ, biết nhìn xa hiểu rộng mà mình rất khâm phục và ngưỡng mộ. Phải nói, đây là một đề tài rất đặc biệt mà Mỹ-Vân đã ấp ủ qua nhiều năm tháng, và từ khi nhận lời mời của ban tổ chức để nói, Mỹ-Vân còn thao thức, mất ngủ nữa. Ngày xưa khi còn ở Sàigòn, trong suốt 7 năm trường, Mỹ-Vân đã đi trên con đường mang tên cụ Phan Thanh Giản để đi đến trường Nữ Trung Học Gia Long thân yêu, nơi có không ít chàng trai trồng cây si lấp ló. Ôi bao kỷ niệm đẹp thời thơ ấu!

Ngày hôm nay, Mỹ-Vân có cơ hội nói lên cảm nghĩ chân thành của mình về Phan Thanh Giản, trong một hội trường trang trọng như thế nầy, nhân dịp phát hành Tập San số 11 của nhóm nghiên cứu văn hóa Đồng Nai & Cửu Long Úc châu. Quý vị quan khách ngồi dưới đây tòan là những người có tấm lòng với quê hương, lịch sử và văn hoá dân tộc. Vì thì giờ có hạn, Mỹ-Vân không thể đi vào chi tiết thân thế, sự nghiệp và các cuộc bàn cãi, đàm phán về Phan Thanh Giản PTG, nên chỉ xin chú trọng vào 7 điểm sau đây:

  1. Thời điểm 1850s – 1860s vùng Đông Nam Á Châu và Việt Nam.
  2. Vua Tự Đức và Trách nhiệm được giao phó của cụ Phan Thanh Giản.
  3. Chuyến Đi Sứ sang Pháp & Cái nhìn của Phan Thanh Giản về Pháp.
  4. 1867: Pháp tấn công – Cáí chết bi thương của 1 đại thần.
  5. Phản ứng đương thời: Pháp và Việt và sau đó.
  6. Phê phán của hậu thế miền Bắc – cả trăm năm sau.
  7. Kết luận

Đọc tiếp…